Problemy ze snem
Sen wpływa na metabolizm, odporność i ryzyko sercowo-naczyniowe. Zaburzenia snu warto zdiagnozować, nie tylko leczyć objawowo.
Skąd się to bierze
Bezsenność dzieli się na trudności z zasypianiem, wybudzenia w nocy i zbyt wczesne budzenie. Każda postać sugeruje coś innego. Osobną, często przeoczaną przyczyną jest bezdech senny — pacjent nie pamięta wybudzeń, a zgłasza wyłącznie zmęczenie w ciągu dnia.
Sen bywa też zaburzony wtórnie: przez nadczynność tarczycy, zaburzenia nastroju, refluks, dolegliwości bólowe, zespół niespokojnych nóg związany z niedoborem żelaza, a także przez leki i używki.
Co sprawdzamy, żeby to ustalić
Każde oznaczenie odpowiada na konkretne pytanie. Zakres dobieramy po wywiadzie — poniżej to, co przy tym objawie ma sens najczęściej.
| Badanie | Na jakie pytanie odpowiada |
|---|---|
| TSH, fT3, fT4 | nadczynność tarczycy zaburza sen |
| Ferrytyna | niedobór żelaza a zespół niespokojnych nóg |
| Morfologia | niedokrwistość |
| Glukoza i insulina | wahania glikemii nocne |
| Witamina D, magnez | niedobory wpływające na jakość snu |
| Kortyzol | rytm dobowy przy przewlekłym stresie |
| Badanie w kierunku bezdechu sennego | przy chrapaniu, nadwadze i porannych bólach głowy — kierujemy na badanie snu |
Krew pobieramy na miejscu, badania realizuje laboratorium ALAB. Oznaczenia wykonujemy dokładnie — także te, których nie robi się rutynowo, jeśli wywiad na nie wskazuje.
Bezdech senny należy do najczęściej przeoczanych chorób w medycynie — pacjent nie pamięta dziesiątek wybudzeń w ciągu nocy i zgłasza wyłącznie zmęczenie. Tymczasem nieleczony wiąże się z nadciśnieniem opornym na leczenie, zaburzeniami rytmu serca i zwiększonym ryzykiem sercowo-naczyniowym. Warto o niego zapytać zwłaszcza przy chrapaniu, nadwadze i porannych bólach głowy. Osobno warto wiedzieć, że sen krótszy niż sześć godzin pogarsza wrażliwość na insulinę już po kilku dobach — u zdrowych osób, w warunkach eksperymentalnych.
Objawy wymagające pilnej oceny
Chrapanie z bezdechami obserwowanymi przez otoczenie, poranne bóle głowy i senność w ciągu dnia wymagają diagnostyki w kierunku bezdechu sennego.
Konsultacja i pobranie w jednym miejscu
Przynieś wyniki badań wykonanych wcześniej oraz listę przyjmowanych leków i suplementów.